Metin İçeriği – DNA ve Genetik Kod

DNA

Nedir? Canlıların özelliklerini belirleyen şifrelerdir.

Açılımı Nedir? Deoksiribo Nükleik Asit

Adını Nereden Alır? Yapısında bulunan deoksiriboz şekerden alır.

Yapısı Nasıldır? İki ipliğin birbirine sarılmış hali gibidir. Buna çift sarmal yapı denir.

Ne İşe yarar? Canlıların karakterlerini belirler ve yaşamsal olayların yönetilmesini sağlar.

Yapısında Ne Bulunur? Genler ve genleri oluşturan nükleotitler bulunur.

Görev birimi gen, temel yapı birimi nükleotittir. Nükleotitlerin yapısında bir fosfat, bir şeker ve bir organik baz bulunur.

İlk DNA Modelini Kimler Hazırladı? James WATSON ve Francis CRİCK

Gen: Belirli bir özelliğe ait bilgi taşıyan anlamlı DNA parçalarıdır.

Kromozom: Kısalıp kalınlaşmış DNA’dan ve bu DNA’nın çevresini saran protein kılıftan oluşur. Aynı tür canlıların kromozom sayısı aynıdır. (Örneğin, bütün sağlıklı insanlarda 46 kromozom bulunur.) Farklı tür canlıların kromozom sayısı aynı olabilir. (Örneğin, soğan ve güvercinin kromozom sayısı 16’dır.) Kromozom sayısı bize canlının büyüklüğü ya da gelişmişliği hakkında bilgi vermez. Canlıların birbirinden farklı olmasını sağlayan, DNA’daki nükleotitlerin sayısı ve dizilişidir.

Bu Genetik Yapıların Büyükten Küçüğe Sıralanışı:

Kromozom > DNA > Gen > Nükleotit    (Şifre: KeDiGeNi)

DNA’NIN ÖZELİKLERİ

  • DNA molekülünde Adenin, Timin, Guanin ve Sitozin olmak üzere dört çeşit nükleotit bulunur.
  • Nükleotitler, bulundurdukları organik baz çeşidine göre isimlendirilir.
  • DNA’nın karşılıklı zincirlerine Adenin ile Timin, Guanin ile Sitozin bağlanır.
  • Adenin ile Timin arasında ikili bağ, Guanin ile Sitozin arasında üçlü bağ bulunur. Bu bağlara zayıf hidrojen bağı denir.
  • Bir DNA molekülünde kaç tane timin nükleotiti varsa o kadar adenin nükleotiti, kaç tane guanin nükleotiti varsa o kadar sitozin nükleotiti bulunur.
  • Her nükleotit bir fosfat, bir şeker ve bir organik baz bulundurduğu için DNA’daki nükleotit sayısı, fosfat sayısı, şeker sayısı ve organik baz sayısı birbirine eşittir.

DNA’NIN EŞLENMESİ

DNA Kendini Nasıl Eşler? DNA’nın iki ipliği fermuar gibi birbirinden ayrılır.

Sitoplâzmada dağınık halde bulunan nükleotitler çekirdeğin içine girer.

Ayrılan ipliklerdeki nükleotitlerin karşısına uygun yeni nükleotitler gelir ve birbirinin aynısı iki yeni DNA meydana gelmiş olur.

DNA’nın kendini doğru eşlediğini anlamak için nükleotit dizilişlerine ve sayılarına bakmamız gerekir.

Nükleotit çeşidi tüm DNA’larda aynıdır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir